Frans ter Hark importeert en verkoopt Arabische goederen. Voor zijn werk reist hij door het Midden Oosten, op zoek naar exotische curiosa, authentieke kleden, tapijten en Oosterse lampen. “Ik zie het als een kunst om ze voor de beste prijs te krijgen.”

“Dit is een heel bijzonder exemplaar”, ter Hark wijst naar een sfeervolle, bolvormige lamp met mooie ornamenten. “Het is een Ottomaanse lamp uit de 17e eeuw, gekocht in Istanboel.” Het is één van zijn eerste aankopen, per toeval tegengekomen op een niet zo waarschijnlijke plek. “Ik maakte de klassieke beginnersfout: ik begon met zoeken op de meest voor de hand liggende plek.”

Overdekte toeristenval

Ter Hark doelt op de welbekende Bazaar, gehuld in de geur van specerijen en leer van de uitgestalde jassen, bomvol met tapijten, waterpijpen en toeristen. “Na twee rondes door deze overdekte toeristenval gaat alles op elkaar lijken. Ik nam per ongeluk een verkeerde uitgang en kwam in de smalle steegjes achter de bazaar terecht. En dat is waar het echt gebeurt.”

Hij waande zich opeens in een andere stad. Geen toeristen en een schijnbaar eindeloze, smalle steegjes in de brandende zon. “En daar kwam ik dit prachtexemplaar tegen. Antiek en authentiek Ottomaans, maar dat zegt elke verkoper daar natuurlijk. Toch zag deze er anders uit, de afwerking was anders”, vervolgt hij. “In het westen denken we al gauw: hoe fijner de afwerking, hoe beter. Maar wij zijn natuurlijk fabrieksafwerking gewend, en bij kleine imperfecties denken we al gauw dat de kwaliteit slecht is. Maar juist bij antiek, moet je op zoek naar kleine sporen van slechte afwerking, want dan weet je dat het met de hand is gedaan. Het laatste wat je wilt, is veel geld neertellen en bij thuiskomst ergens in de lamp ‘made in China’ tegenkomen ergens binnen in de lamp!”

markt van istanbul

Zelf op onderzoek uit

Bij Oosterse lampen denkt men al gauw aan iets Aziatisch, van die felgekleurde lampions. “Oosters is een beetje een rare term, want het is een verzamelnaam voor Arabisch en daar valt Marokko in het zuiden ook onder bijvoorbeeld”, legt ter Hark uit. “Er zijn veel verschillende stijlen, dus het vergt even wat onderzoek om uit te sluiten of het echt om de Ottomaanse stijl gaat.”

En dus maakte ter Hark eerst een foto en ging zelf op onderzoek uit. “Want waarom zou je de verkoper op zijn woord geloven als je net zo makkelijk even op internet kan kijken?” De stijl, de tijdsperiode, het bleek allemaal te kloppen. Alleen de prijs, daar had de verkoper voor het gemak nogal wat bovenop gedaan. “Maar ja, het is een afding-cultuur natuurlijk. Dus na flink onderhandelen, kreeg ik ‘m toch voor een hele mooie prijs!”

Een paar goede tips van ter Hark om op te letten:

  • Hoe minder toeristen in de buurt, hoe beter.
  • Kijk naar de afwerking. Perfecte afwerking betekent fabrieksmatig, dus geen antiek.
  • Ga niet direct tot aankoop over. Maak een foto en ga zelf eerst op onderzoek uit.